Het is vijf jaar geleden dat de paranormale onderzoekers Lorraine en Ed Warren met een zaak bezig zijn geweest. Door Eds’ verslechterde hartconditie zijn ze gestopt met hun uitdrijvingswerk. Wel geven ze nog steeds lezingen op verschillende scholen, al worden deze steeds slechter bezocht. Ondertussen raakt hun dochter Judy steeds gevoeliger betreft paranormale visioenen. Als zij een visioen krijgt dat pater Gordon is overleden door toedoen van een demonische infestatie, besluiten Lorraine en Ed met lichte aarzeling om toch weer in actie te komen. Samen met hun dochter trekken de Warrens’ naar het huis van de familie Smurl, waar ze geconfronteerd worden met een demoon uit een eerder onderzoek.

Het succes van The Conjuring in 2013 leidde ertoe dat er in rap tempo een The Conjuring Universe werd opgetuigd. Nog voordat een direct vervolg verscheen, was het al de beurt aan de eerste spin-off en er zouden er nog een flinke handvol volgen. Maar waar de spin-offs rond de pop Annabelle zeker het bekijken waard bleken, waren die rond The Nun en La Llorona bij de critici minder succesvol. De laatste maakt officieel zelfs nieteens deel uit van de reeks. Dat zegt overigens niets over het financiële succes, want bij het publiek bleven de films onverminderd populair. Wat heet, de franchise bracht tot op heden 2,7 biljoen dollar op tegenover een totaal budget van 263 miljoen dollar. Niet slecht natuurlijk, al leken de liefhebbers toch vooral uit te kijken naar een nieuw volledig avontuur van de paranormale onderzoekers Ed en Lorraine Warren.

Die kwam uiteindelijk pas in 2021 in de vorm van The Conjuring: The Devil Made Me Do It. Voor de film droeg regisseur James Wan het stokje over aan Michael Chaves. En laat die nou net verantwoordelijk zijn geweest voor het maar matige The Curse of La Llorona. En ondanks dat het niet (geheel) Chaves’ schuld was, bleek deze derde film een flinke stap terug. Vera Farmiga en Patrick Wilson wisten de boel nog enigszins boeiend te houden, maar de basis in duistere spiritualiteit leek toch langzaam te verwateren. Met opnieuw Chaves aan het roer waren fans van de reeks dan ook sceptisch over dit afsluitende hoofdstuk van The Conjuring. Helaas moet we ook constateren dat de film weliswaar flink angstaanjagend is en daarmee in de buurt komt van de intussen klassieke eerste film, maar de film als afsluiter van iets wat begon met twee ijzersterke films toch teleurstelt.

Als eerste de positieve punten. Uiteraard is het fijn dat Farmiga en Wilson weer terugkeren als de Warrens. Ook is de film een echte afsluiter van de reeks. De focus ligt vooral op afsluiting en het doorgeven van de fakkel. Wat wel in het nadeel spreekt is dat de film zich afspeelt in de nadagen van het koppel, beide waren begin 60 toen het verhaal van de Smurl-familie zich afspeelde. Hun meest spraakmakende zaken zijn ondertussen behandeld in de eerste drie films. Meer dan in de derde film is de hand van James Wan goed voelbaar, als horrorfilmis dit vierde hoofdstuk zonder meer overtuigend. Wel is het meer van hetzelfde en trapt de film in alle clichés die je vaker bij horrorfilms voorbij ziet komen. We hebben het in het horrorgenre meer dan eens flink fout zien gaan in de vervolgens op een klassieker, maar minder dan effectief griezelvermaak is geen enkele The Conjuring-film gelukkig nooit geworden.

Extra’s: De film wordt naast een dvd en Blu-ray uitgave ook gelanceerd in een fraaie 4K steelbook. Zoals je mag verwachten vind je hierop wat bonusmateriaal.
∙ Last Rites: An Era Ends (08:45) Cast- en crewleden laten zich uit over de gehele Conjuring-reeks, waarbij uiteraard de aandacht vooral ligt op deze meest recente film.
∙ The Conjuring: Crafting Scenes (08:42) Een featurette waarbij er vooral aandacht is op de visuele wijze van horror brengen.
∙ Michael Chaves: Believer (07:05) Aandacht voor het aandeel dat regisseur Michael Chaves heeft gehad in het Conjuring-universum, met uiteraard ook wat echte ervaringen met paranormale zaken.

The onjuring: The Last Rites 4K bewandelt de bekende formule van de reeks en is een verbetering na het tegenvallende derde deel, maar stelt als afsluitend hoofdstuk toch wat teleur. De zaken van de Warrens zijn met name de laatste jaren flink voer geweest voor sceptische onderzoekers. Zaken zouden niet hebben plaatsgevonden en zijn verzonnen. Of dat ook echt zo is doet er voor deze films eigenlijk amper toe. Waar de derde film zijn focus meer verschoof naar thriller, keert dit afsluitende hoofdstuk terug naar horror. Dit doet de film grotendeels volgens de blauwdruk die James Wan maakte met de ondertussen klassieke eerste film. En daar is zeker niets mis mee, maar ergens missen we toch wat lef. Iets wat bijvoorbeeld de tweede film nog wel toonde. Of dit daadwerkelijk de laatste film zal blijken te zijn rond de Warrens is altijd maar de vraag, maar het is voor horror liefhebbers zonder meer een heerlijke viertal films geworden en een stevige steunpilaar gebleken om een universum aan op te hangen.

Met dank aan Day One MPM en Warner Home Video voor het recensie-exemplaar.